Notatka syntetyzująca to jedna z trudniejszych form wypowiedzi pisemnej, z jaką uczniowie spotykają się w starszych klasach szkoły podstawowej. Wymaga nie tylko rozumienia tekstów źródłowych, ale także umiejętności ich selekcji, porządkowania i łączenia w spójną całość. Właśnie dlatego wiele osób ma problem z tym, jak napisać notatkę syntetyzującą, mimo że zna jej ogólne założenia.
Autor artykułu: Daria (redakcja poradnikjakzrobic.pl)
Artykuł przygotowany na podstawie wiedzy popularnonaukowej, publicznie dostępnych informacji oraz doświadczeń redakcyjnych. Treść ma charakter informacyjny.
Co to jest notatka syntetyzująca
Notatka syntetyzująca to krótka, uporządkowana wypowiedź pisemna, której celem jest połączenie informacji z kilku tekstów źródłowych. Nie polega ona na streszczaniu jednego tekstu ani na przepisywaniu fragmentów, lecz na wybraniu najważniejszych informacji i przedstawieniu ich w nowej, spójnej formie.
W notatce syntetyzującej autor musi wykazać się umiejętnością analizy treści, selekcji faktów oraz logicznego łączenia myśli. Dlatego dokładne zrozumienie, jak napisać notatkę syntetyzującą poprawnie, jest kluczowe dla uzyskania dobrej oceny.
Jak napisać notatkę syntetyzującą krok po kroku
Pisanie notatki syntetyzującej warto rozpocząć od dokładnego przeczytania wszystkich tekstów źródłowych. Następnie należy określić temat wspólny dla tych tekstów oraz wybrać informacje, które się uzupełniają lub wzajemnie wyjaśniają.
Osoby, które wiedzą, jak napisać notatkę syntetyzującą krok po kroku, nie próbują zapamiętać wszystkiego, lecz skupiają się na tym, co najważniejsze. Kolejnym etapem jest ułożenie planu wypowiedzi i zapisanie informacji własnymi słowami, bez kopiowania fragmentów tekstów.
Schemat notatki syntetyzującej
Notatka syntetyzująca powinna mieć jasną i logiczną strukturę, nawet jeśli jest krótka. Najczęściej składa się z jednego akapitu lub kilku krótkich zdań połączonych wspólnym tematem.
Podstawowy schemat notatki syntetyzującej:
- wprowadzenie tematu,
- przedstawienie najważniejszych informacji z tekstów,
- logiczne połączenie treści,
- podsumowanie lub wniosek.
Stosowanie takiego schematu ułatwia zrozumienie tego, jak dobrze napisać notatkę syntetyzującą, bez chaosu i powtórzeń.
Język notatki syntetyzującej – jaki powinien być
Język notatki syntetyzującej powinien być rzeczowy, zwięzły i neutralny. Nie stosuje się w niej emocjonalnych ocen ani rozbudowanych opisów. Ważne jest również unikanie kolokwializmów i zbyt potocznych sformułowań.
Notatka syntetyzująca powinna być napisana własnymi słowami, co pokazuje, że autor rozumie treść tekstów źródłowych, a nie tylko je przepisuje.
Charakterystyczne sformułowania w notatce syntetyzującej
Notatka syntetyzująca opiera się na łączeniu informacji z kilku tekstów, dlatego ważne jest stosowanie neutralnych, rzeczowych sformułowań. Autor nie wyraża własnych emocji ani opinii, lecz pokazuje wspólne wnioski wynikające z analizy materiałów źródłowych.
Przykładowe sformułowania rozpoczynające notatkę syntetyzującą:
- „Z tekstów wynika, że…”
- „Na podstawie przedstawionych informacji można stwierdzić, że…”
- „Autorzy tekstów zwracają uwagę na to, że…”
- „Poruszone teksty dotyczą problemu…”
Sformułowania służące łączeniu informacji z kilku tekstów:
- „Oba teksty wskazują, że…”
- „W pierwszym tekście podkreślono…, natomiast w drugim…”
- „Autorzy zgodnie zauważają, że…”
- „Zarówno jeden, jak i drugi tekst pokazuje, że…”
Sformułowania podsumowujące notatkę syntetyzującą:
- „Podsumowując, można zauważyć, że…”
- „Wspólnym wnioskiem płynącym z tekstów jest…”
- „Analiza obu tekstów prowadzi do wniosku, że…”
- „Zestawione informacje pokazują, że…”
Takie zwroty pomagają zachować spójność, neutralność i syntetyczny charakter notatki, a jednocześnie jasno pokazują, że autor dokonał analizy więcej niż jednego tekstu.
Najczęstsze błędy w notatkach syntetyzujących
- Przepisywanie fragmentów tekstów źródłowych, zamiast ich przetworzenia.
- Skupienie się tylko na jednym tekście, bez syntezy informacji.
- Brak logicznego porządku w zapisie treści.
- Zbyt długa forma, niezgodna z poleceniem.
Świadomość tych błędów pomaga lepiej zrozumieć, jak napisać notatkę syntetyzującą poprawnie i zgodnie z wymaganiami szkolnymi.
Jak napisać notatkę syntetyzującą – przykład
Polecenie:
Na podstawie dwóch tekstów dotyczących znaczenia czytania książek napisz notatkę syntetyzującą.
Notatka syntetyzująca:
Czytanie książek odgrywa ważną rolę w rozwoju człowieka, ponieważ poszerza wiedzę i rozwija wyobraźnię. Z tekstów wynika, że regularny kontakt z literaturą wpływa także na umiejętność koncentracji oraz poprawę zasobu słownictwa. Autorzy podkreślają, że czytanie sprzyja refleksji i lepszemu rozumieniu świata, dlatego warto poświęcać mu czas niezależnie od wieku.

